SIPA Inwentarz Stresu Rodzicielskiego dla Rodziców Nastolatków

Autorzy:
Peter L. Sheras, Richard R. Abidin
Autorzy podręcznika oryginalnego:
Peter L. Sheras, Richard R. Abidin, Timothy R. Konold
Polska adaptacja i podręcznik:
Joanna Niedziela, Emilia Wrocławska-Warchala (2022 r.)
Wiek:
Rodzice dzieci w wieku od 11 do 17 lat
Procedura:
Indywidualne lub grupowe, bez ograniczeń czasowych, przeciętny czas wypełniania około 25–30 minut
Szczególnie przydatne dla:
Psychologowie (na podstawie dyplomu magistra psychologii), inni specjaliści pracujący z dziećmi i ich rodzicami po odbyciu szkolenia z psychometrii i z metody (pedagodzy, psychiatrzy, pielęgniarki pediatryczne i psychiatryczne).
Kategoria:
B2

Dowiedz się więcej o zasadach kategoryzacji testów

Narzędzie przeznaczone jest do pomiaru nasilenia stresu rodzicielskiego u rodziców nastolatków. Stres rodzicielski rozumiany jest tu jako zbiór procesów prowadzących do awersyjnych reakcji psychologicznych i fizjologicznych, wynikających z próby dostosowania się do wymagań, jakie stawia rodzicielstwo. Inwentarz skupia się na trzech głównych jego źródłach: związanych z cechami nastoletniego dziecka, związanych z cechami rodzica oraz cechami relacji między nimi. Pozwala też na pomiar czynników sytuacyjnych/demograficznych spoza relacji rodzic-dziecko, które mogą wpływać na nasilenie stresu rodzica.

SIPA składa się ze 112 pozycji, z których 90 wchodzi w skład trzech skal głównych – skali Nastolatek, skali Rodzic i skali Relacja między rodzicem a nastoletnim dzieckiem.

Skala Nastolatek obejmuje podskale:

  • Zmienność nastrojów / Labilność emocjonalna (LAB) – mierzy jak rodzic postrzega zmienność nastroju swojego dziecka. Pozycje odnoszą się także do posiadanych przez rodzica zasobów energetycznych, potrzebnych w celu poradzenia sobie z nastrojami i labilnością emocjonalną nastolatka.  
  • Izolacja społeczna (IZO) – mierzy postrzeganie przez rodzica izolacji społecznej nastolatka, obawy o braki w zakresie kompetencji społecznych u dziecka, o jego rozwój interpersonalny i reagowanie w sytuacjach społecznych.
  • Zachowania antyspołeczne (ZA) – mierzy poziom stresu doświadczanego przez rodzica w rezultacie naruszania przez nastolatka reguł zachowań społecznych i popełniania przestępstw
  • Brak dążenia do osiągnięć i wytrwałości (BOW) – mierzy, jak rodzic postrzega brak wytrwałości nastolatka w osiąganiu celów: niską motywację w szkole i ogólną niezdolność do kończenia rozpoczętych zadań.

Natomiast skala Rodzic obejmuje następujące podskale:

  • Ograniczenia związane z rolą rodzica (OR) – mierzy stopień, w jakim badany postrzega obowiązki rodzica nastolatka jako ograniczające jego inne role oraz na ile w ocenie badanego potrzeby i zachowania nastolatka zmuszają rodzica do poświęcania własnych potrzeb i pragnień.
  • Relacja ze współmałżonkiem/partnerem (RP) – mierzy, na ile rodzic doświadcza szacunku, zaufania i współpracy w związku z partnerem w rodzicielstwie.
  • Alienacja społeczna (ALI) – mierzy, na ile rodzic czuje się wyalienowany i brakuje mu wsparcia społecznego i pomocy w wypełnianiu obowiązków rodzicielskich. 
  • Poczucie braku kompetencji / Poczucie winy (PBK) – mierzy, na ile rodzic doświadcza lęku i zwątpienia w siebie oraz problemów z egzekwowaniem od dziecka spełniania zwyczajnych próśb; wynik w podskali nie odzwierciedla faktycznych kompetencji posiadanych przez rodzica, lecz raczej subiektywne poczucie kompetencji związane z trudnymi emocjami przeżywanymi w związku z rodzicielstwem. 

Wyniki w skalach RodzicNastolatek są sumarycznym odzwierciedleniem treści podskal składających się na nie:

  • Skala Rodzic mierzy, na ile rodzic jest przytłoczony obowiązkami rodzicielskimi i odczuwa trudności z radzeniem sobie z nimi.
  • Skala Nastolatek mierzy poziom doświadczanego przez rodzica stresu związanego ze specyficznymi cechami adolescenta.
  • Skala Relacja między rodzicem a nastoletnim dzieckiem mierzy, na ile rodzic ma bliską i wzajemnie wspierającą relację ze swoim dzieckiem; brak takiej relacji stanowi główny czynnik ryzyka dysfunkcyjnego rodzicielstwa.

Skale Nastolatek, RodzicRelacja między rodzicem a nastoletnim dzieckiem tworzą łącznie Ogólny wskaźnik stresu rodzicielskiego.

W przypadku pierwszych 90 pozycji osoba badana dokonuje odpowiedzi na pięciostopniowej skali.

Pozostałe 22 pozycje tworzą dodatkową skalę Stresorów Życiowych, pozwalającą na identyfikację źródeł stresu spoza systemu rodzic-dziecko (np. rozwód, rozpoczęcie nowej pracy, śmierć członka najbliższej rodziny, poważny uraz lub problem zdrowotny). W tym przypadku osoba badana dokonuje odpowiedzi TAK lub NIE – w zależności od tego, czy dane wydarzenie miało miejsce w przeciągu 12 miesięcy poprzedzających badanie.

Rzetelność: Wysoka zgodność wewnętrzna skal (od 0,88 do 0,94) i podskal (wszystkie wartości osiągają przynajmniej próg 0,80); bardzo wysoka Ogólnego wskaźnika stresu rodzicielskiego (0,97). Zarówno Ogólny wskaźnik stresu rodzicielskiego, jak i wszystkie skale i podskale cechują się również wysoką stabilnością (retest po 4 tygodniach).

Trafność: By zweryfikować trafność skali Nastolatek, mierzącej stres powiązany z aspektami funkcjonowania nastoletniego dziecka, oceniono korelacje z miarami zaburzeń u dzieci (CDI-2, Conners 3, SENA). Sprawdzono także związki skali Stresory życiowe w SIPA z ogólną miarą aktualnie doświadczanego stresu PSS-10 i osobowością stresową mierzoną DS14. Wykazano większość oczekiwanych związków dla skal i podskal SIPA, zwłaszcza skali Nastolatek z objawami zaburzeń u dzieci, a ponadto na podstawie badań z udziałem grup klinicznych stwierdzono, że zgodnie z oczekiwaniami nasilenie stresu rodzicielskiego mierzonego SIPA jest wyższe w grupach rodziców dzieci z zaburzeniami (w grupie klinicznej uwzględniono rodziców dzieci z diagnozami zaburzeń nastroju, ADHD i zaburzeń ze spektrum autyzmu).

Normy: Tenowe i centylowe, łączone dla matek i ojców. Próba objęła 542 rodziców nastolatków (w tym 281 matek i 261 ojców), dobranych tak, by równą część grupy stanowili rodzice dziewcząt i chłopców i by rodzice dzieci w różnymi wieku byli w równym stopniu reprezentowani w grupie (dla każdego roku życia dziecka weszła do próby zbliżona liczba rodziców).

Zastosowanie: Inwentarz SIPA może być wykorzystany do planowania i oceny skuteczności terapii rodzin, a także w programach, których celem jest podwyższenie kompetencji rodzicielskich w celu określenia obszarów sprawiających trudności rodzicowi, w tym w programach prewencyjnych nastawionych na wczesną interwencję – wykazano, że stres rodzicielski ma kluczowe znaczenie w rozwoju dysfunkcjonalnych relacji między rodzicami i adolescentami i jest istotnym czynnikiem ryzyka dla rozwoju zaburzeń zarówno u rodziców, jak i u samych nastolatków.

  •  SIPA służy do identyfikacji problematycznych obszarów w systemie rodzic-dziecko, a także określeniu, czy oddziaływania terapeutyczne powinny skupić się na dziecku, czy na rodzicu, czy też na ich relacji.
  • Ponieważ wysoki poziom stresu rodzicielskiego związany jest z przedwczesną rezygnacją rodzica z terapii dziecka czy niestosowania się do zaleceń lekarzy, SIPA może pomóc takim sytuacjom zapobiec poprzez interwencję skierowaną na rodzica.

Inwentarz SIPA szczególnie przydatny może być do badania rodziców:

  • zgłaszających trudności wychowawcze;
  • samotnie wychowujących dziecko lub mających trudności w relacji z partnerem w rodzicielstwie i w nawiązaniu przymierza rodzicielskiego;
  • wychowujących dzieci z diagnozami zaburzeń neurorozwojowych, zaburzeń nastroju i z innymi problemami zdrowotnymi w celu oceny nasilenia stresu związanego z wychowaniem dziecka wymagającego szczególnego zaangażowania rodzicielskiego;
  • rodziców zastępczych i adopcyjnych w celu określenia rodzaju wsparcia potrzebnego rodzinie i/lub oceny możliwości przyjęcia kolejnego dziecka do rodziny.

Materiały:

  • Komplet (podręcznik oryginalny, podręcznik polski, arkusze pytań (25 egz.), wielowarstwowe arkusze odpowiedzi (25 egz.))
  • Podręcznik oryginalny (tłumaczenie)
  • Podręcznik polski
  • Arkusze pytań SIPA (25 egz.)
  • Wielowarstwowe arkusze odpowiedzi SIPA z kluczem i profilem z normami (25 egz.)

 

Szkolenie ze stosowania i interpretacji inwentrza SIPA jest w przygotowywaniu.


Cennik testów ważny od dnia 1.01.2022 r. do dnia 30.06.2022r. Dotyczy to testów wydanych przez Pracownię. Ceny pozostałych testów (oznaczonych w spisie gwiazdką) mogą ulec zmianie. UWAGA!!! Komplet testu w fakturze rozpisany będzie na elementy z powodu zróżnicowanych stawek VAT. Podane ceny są cenami brutto, dlatego na fakturze mogą wystąpić groszowe różnice.
ELEMENT TESTU:CENA NETTO:CENA BRUTTO:VAT:
439.00zł
485.07zł
-
485.07zł
190.00zł
199.50zł
5%
199.50zł
115.00zł
120.75zł
5%
120.75zł
31.00zł
38.13zł
23%
38.13zł
103.00zł
126.69zł
23%
126.69zł
 
Klienci kupujący ten produkt, kupowali także:

Secondary menu

płatności obsługuje payu